Sơ sinh & bé
Chụp Ảnh Kỷ Yếu Mầm Non: Món Quà Tuổi Thơ

Chụp ảnh kỷ yếu mầm non là buổi chụp mà đứa trẻ sẽ không nhớ gì, nhưng ba mẹ thì nhớ mãi. Bé ba tuổi, bốn tuổi, năm tuổi chưa đủ lớn để hiểu chuyện chia tay lớp, chưa đủ lớn để tạo dáng theo yêu cầu, và cũng chưa đủ kiên nhẫn để ngồi yên quá vài phút. Chính vì vậy mà loại ảnh này khó, và cũng chính vì vậy mà nó quý.
Chúng tôi làm nghề ảnh ở Long An và Tây Ninh qua ba thế hệ trong gia đình, từ năm 1987. Chụp cho lứa mầm non là công việc chúng tôi làm đều đặn mỗi năm, và bài này viết ra để ba mẹ cùng các cô ở trường biết trước một buổi chụp ảnh kỷ yếu mầm non thực sự diễn ra thế nào, cần chuẩn bị gì, và cuối cùng nên giữ lại sản phẩm dạng nào.

Chụp ảnh kỷ yếu mầm non khác kỷ yếu học sinh lớn ở chỗ nào?
Khác đầu tiên là ở chỗ ai làm chủ buổi chụp. Với học sinh cấp hai, cấp ba, thợ ảnh nói là các em làm theo, xếp hàng được, giữ tư thế được, cười theo hiệu lệnh được. Với lứa mầm non thì ngược lại hoàn toàn: bé làm chủ, thợ ảnh phải đi theo bé. Ai cố áp đặt sẽ thua.
Khác thứ hai là ở mục tiêu. Kỷ yếu học sinh lớn hướng tới sự chỉn chu, đồng đều, có tính nghi thức. Còn chụp ảnh kỷ yếu mầm non hướng tới cái thật: bé đang chơi, đang ăn, đang ngủ trưa, đang ôm nhau, đang khóc nhè rồi được cô dỗ. Một tấm bé mếu máo trong lớp nhiều khi có giá trị hơn cả tấm bé cười tươi xếp hàng thẳng tắp.
Khác thứ ba là ở nhịp độ. Nhóm học sinh lớn có thể chụp liên tục vài tiếng. Nhóm mầm non thì phải chia nhỏ, chụp một quãng rồi cho bé nghỉ, uống nước, chơi tự do, rồi mới chụp tiếp. Cố ép liền mạch sẽ khiến bé kiệt sức và cả buổi chụp ảnh kỷ yếu mầm non đổ vỡ ở giữa chừng.
Khác cuối cùng là ở người xem. Cuốn kỷ yếu của học sinh lớn là để chính các em xem lại và tặng nhau. Cuốn kỷ yếu của lứa mầm non là để ba mẹ giữ, và để hai mươi năm sau đưa lại cho con. Vì vậy nội dung của một bộ chụp ảnh kỷ yếu mầm non phải được chọn theo con mắt của người lớn đang nhìn về sau, chứ không theo sở thích của bé lúc ba tuổi.
Buổi chụp ảnh kỷ yếu mầm non cần bao nhiêu người lớn thì mới trôi?
Đây là câu hỏi mà các cô ở trường hay hỏi chúng tôi nhất. Kinh nghiệm làm nghề cho thấy một buổi chụp ảnh kỷ yếu mầm non cần ít nhất ba vai trò tách bạch, và không nên để một người ôm hai vai.
- Người bấm máy: chỉ tập trung vào khung hình và ánh sáng, không được vừa chụp vừa dỗ bé.
- Người trợ giúp: đứng cạnh máy, làm trò thu hút ánh nhìn của bé, chỉnh áo, vuốt tóc, đưa đạo cụ.
- Cô giáo của lớp: người bé tin nhất. Cô nói bé nghe, người lạ nói bé không nghe. Vai trò này không thể thay thế.
Với nhóm khoảng năm tới tám bé, ba người này là đủ. Nhóm đông hơn thì nên chia làm nhiều lượt thay vì tăng người, vì càng nhiều người lớn xúm quanh thì bé càng bị phân tán, mắt bé nhìn lung tung và ảnh nhóm sẽ không có tấm nào đủ tất cả cùng nhìn máy.
Một điều chúng tôi luôn đề nghị nhà trường là cho thợ ảnh vào lớp làm quen với bé trước buổi chụp chính, dù chỉ mười lăm phút. Bé thấy mặt quen rồi thì hôm sau không sợ máy, không núp sau lưng cô. Bước nhỏ này thay đổi chất lượng cả buổi chụp ảnh kỷ yếu mầm non.
Giữ trật tự khi chụp ảnh kỷ yếu mầm non mà không cần quát bé, bằng cách nào?
Nguyên tắc gốc là không giữ trật tự bằng mệnh lệnh, mà bằng trò chơi. Bé mầm non không phản ứng với câu ngồi yên đi con, nhưng phản ứng rất tốt với một trò có luật rõ ràng. Đây là chỗ mà kinh nghiệm của thợ ảnh chuyên chụp ảnh kỷ yếu mầm non khác hẳn thợ ảnh chụp sự kiện thông thường.
- Đặt chỗ ngồi trước bằng dấu: dán sẵn các miếng dấu chân hoặc đặt ghế nhỏ, mỗi bé một chỗ. Bé có chỗ riêng thì ít giành nhau.
- Chơi trò tượng đá: hô một tiếng là tất cả đứng im như tượng. Bé thích trò này và thường giữ được vài giây, đủ để bấm máy.
- Cho bé việc để làm: mỗi bé cầm một thứ, một bông hoa, một chiếc mũ, một quyển sách. Tay bé có việc thì bé bớt nghịch.
- Chụp nhóm nhỏ trước, nhóm lớn sau: lúc bé còn tươi thì làm phần khó, để tấm tập thể vào giữa buổi khi bé đã quen máy.
- Nghỉ đúng lúc: thấy hai bé bắt đầu quấy là dừng, cho cả nhóm uống nước. Cố thêm năm phút thường mất luôn hai mươi phút sau đó.
Điều tuyệt đối không nên làm là hù bé hoặc dùng giọng nghiêm để ép. Bé sợ thì mắt sẽ cụp xuống, vai rụt lại, và biểu cảm đó lộ rõ trong ảnh dù bé có nhếch mép cười. Một buổi chụp ảnh kỷ yếu mầm non làm đúng thì bé phải thấy vui, chứ không phải thấy bị bắt chụp.
Bắt cảm xúc thật: vì sao đừng bắt bé nói từ cheese?
Khi bé được yêu cầu cười, bé sẽ nhe răng và nheo mắt. Đó là cái cười cơ học, không phải cảm xúc. Nhìn một cuốn kỷ yếu mà tấm nào bé cũng nhe răng giống nhau thì ba mẹ xem hai lần là chán. Cái ba mẹ thật sự muốn giữ là gương mặt con lúc con không biết mình đang bị chụp.
Cách chúng tôi làm là tạo tình huống thay vì ra lệnh. Cho hai bé thân nhau ngồi cạnh và kể chuyện, cho bé thổi bong bóng xà phòng, cho cả nhóm cùng hô một câu quen thuộc trong lớp. Trong lúc đó máy vẫn chạy. Những tấm đắt nhất của một buổi chụp ảnh kỷ yếu mầm non gần như luôn rơi vào các khoảng giữa như vậy.
Về kỹ thuật, chúng tôi hạn chế dùng đèn nháy trực diện với nhóm bé nhỏ vì ánh sáng chớp làm bé giật mình và nhiều bé sẽ nhắm mắt ở tấm tiếp theo. Ánh sáng cửa sổ trong lớp học buổi sáng thường đã đủ đẹp, mềm và hợp với da trẻ con.
Một lưu ý cho ba mẹ và các cô: đừng đứng sau lưng thợ ảnh mà đồng loạt gọi tên bé. Năm sáu người cùng gọi thì bé không biết nhìn ai, mắt bé đảo liên tục và không có tấm nào ăn. Chỉ nên để một người duy nhất đứng cạnh máy làm nhiệm vụ thu hút bé.
Nên chụp ảnh kỷ yếu mầm non trong lớp, ngoài sân trường hay ở studio?
Mỗi nơi cho một chất ảnh khác nhau, và một bộ chụp ảnh kỷ yếu mầm non đầy đủ nên có cả ba. Mùa tựu trường cũng là lúc sân trường được dọn dẹp, trang trí lại, nên đây là thời điểm bối cảnh trường đẹp nhất trong năm để ghi hình.
| Bối cảnh | Điểm mạnh | Cần lưu ý |
|---|---|---|
| Trong lớp học | Bé quen chỗ, thoải mái nhất, ghi được sinh hoạt thật như giờ ăn, giờ ngủ, góc chơi | Ánh sáng thường yếu, nên chụp buổi sáng gần cửa sổ, dọn bớt đồ lộn xộn phía sau |
| Sân trường | Không gian rộng, có cổng trường và bảng tên trường, hợp cho tấm tập thể | Nắng gắt sau 9h, dễ làm bé nheo mắt và đổ mồ hôi. Nên chụp sớm |
| Studio | Ánh sáng chủ động, nền sạch, có máy lạnh, chụp chân dung từng bé rất nét | Bé lạ chỗ nên cần thời gian làm quen, phải có cô hoặc ba mẹ đi cùng |
Với phần chân dung riêng của từng bé, chúng tôi luôn ưu tiên làm trong studio vì đó là tấm sẽ được in lớn và đặt ở trang riêng của bé trong cuốn kỷ yếu. Ba mẹ có thể xem thêm không gian và cách chúng tôi làm việc với trẻ nhỏ tại bài studio chụp ảnh em bé Long An.
Về trang phục, áo cử nhân nhỏ vẫn là lựa chọn được nhiều trường chọn cho tấm tập thể vì nó đánh dấu cột mốc bé chuẩn bị lên lớp 1. Nhưng đừng để bé mặc áo cử nhân suốt buổi. Nên có thêm phần bé mặc đồ thường ngày, vì đó mới là hình ảnh bé mà ba mẹ nhớ.
Trào lưu ngày ấy bây giờ áp dụng cho lứa mầm non thế nào?
Gần đây nhiều ba mẹ chuộng cách ghép hai tấm ảnh cùng một bối cảnh chụp cách nhau vài năm để thấy con lớn lên. Sức hút nằm ở sự đối lập giữa hai thời điểm, đánh trúng cảm giác mới ngày nào con còn khóc đòi bế mà giờ đã tự đeo cặp đến trường. Lứa mầm non là lứa hợp nhất để bắt đầu chuỗi này.
Cách làm rất đơn giản. Trong buổi chụp ảnh kỷ yếu mầm non, ba mẹ đề nghị chụp thêm một tấm riêng ở một bối cảnh cố định, ví dụ bé đứng cạnh cổng trường, hoặc bé ngồi trên chiếc ghế nhỏ quen thuộc trong lớp. Giữ nguyên tư thế đó và chụp lại vào cuối mỗi năm học tiếp theo.
Đến lúc bé vào lớp 1, ba mẹ đã có hai tấm để đặt cạnh nhau. Đến lớp 5 thì đã thành một dãy. Đó là thứ mà không tiền nào mua lại được nếu năm đầu tiên không ai nghĩ tới việc chụp. Chúng tôi luôn ghi lại thông số bố cục của tấm gốc để năm sau dựng lại cho khớp.
Nếu cả nhà muốn làm chuỗi này ở quy mô gia đình chứ không chỉ riêng bé, ba mẹ đọc thêm bài chụp ảnh gia đình đầu năm học, trong đó chúng tôi hướng dẫn cách cố định bối cảnh để lặp lại qua nhiều năm.
Sản phẩm cuối nên là album hay ảnh in rời?
Đây là quyết định mà nhiều lớp bàn tới bàn lui rồi chọn vội vào phút chót. Chúng tôi nói thẳng quan điểm của người làm nghề in ảnh lâu năm: với chụp ảnh kỷ yếu mầm non, album là lựa chọn chính, ảnh in rời là lựa chọn bổ sung, không nên chọn một bỏ một.
| Tiêu chí | Album đóng cuốn | Ảnh in rời |
|---|---|---|
| Khả năng giữ lâu | Rất tốt, ảnh nằm trong cuốn nên ít cong mép, ít ẩm mốc | Kém hơn, dễ thất lạc từng tấm nếu không có hộp đựng |
| Kể được câu chuyện | Có, các trang xếp theo trình tự nên xem là hiểu cả năm học của bé | Không, mỗi tấm đứng riêng lẻ |
| Sự linh hoạt | Thấp, làm xong không đổi được | Cao, muốn tặng ai, treo tường hay để bàn đều được |
| Phù hợp nhất cho | Bản chính ba mẹ giữ trong nhà | Tặng ông bà, để bàn học, gửi cho người thân ở xa |
Phương án chúng tôi hay đề xuất là một cuốn album cho mỗi bé, kèm vài tấm in rời cỡ lớn để ba mẹ tặng ông bà. Nếu lớp làm chung, có thể thêm một cuốn album tập thể để tặng lại nhà trường. Ba mẹ muốn hiểu kỹ hơn về các kiểu đóng cuốn và chất giấy có thể xem bài album ảnh cho bé.
Một điểm nữa đừng bỏ qua: luôn xin file gốc và lưu ở hai nơi khác nhau. Album in ra rồi mà file mất thì sau này không làm lại được. Ba mẹ cũng nên cân nhắc khi chia sẻ hình ảnh của bé lên mạng xã hội, vì hình ảnh trẻ nhỏ là thứ nên được giữ trong phạm vi người thân quen. Ba mẹ có thể tìm hiểu thêm về khái niệm kỷ yếu và cách nó hình thành ở các nước.

Những câu ba mẹ và các cô hay hỏi
Bé nhút nhát, không chịu rời cô thì chụp thế nào?
Khi chụp ảnh kỷ yếu mầm non, chúng tôi không tách bé ra. Cứ để cô ngồi cạnh, chụp bé cùng cô vài tấm cho bé quen, rồi cô lùi dần ra khỏi khung. Gần như bé nào cũng hợp tác sau mười phút nếu không bị ép.
Chụp ảnh kỷ yếu mầm non nên làm vào thời điểm nào trong năm?
Phần lớn trường làm vào cuối năm học, trước lễ ra trường của các bé lớp lá. Tuy nhiên nhà trường nên liên hệ và chốt lịch từ đầu năm học, vì cuối năm là mùa cao điểm và lịch thợ ảnh kín rất nhanh.
Lớp đông thì chia thành mấy lượt?
Tuỳ độ tuổi và không gian, nhưng nguyên tắc khi chụp ảnh kỷ yếu mầm non là nhóm càng nhỏ càng dễ. Chúng tôi thường khảo sát lớp trước rồi cùng cô chia lượt sao cho mỗi lượt bé không phải chờ lâu.
Ba mẹ có nên đi cùng bé trong buổi chụp ảnh kỷ yếu mầm non không?
Nếu chụp ở trường thì không nên, vì bé thấy ba mẹ sẽ đòi theo và không tập trung. Nếu chụp chân dung riêng ở studio thì ba mẹ nên đi cùng để bé an tâm.
Chi phí chụp ảnh kỷ yếu mầm non tính thế nào?
Chi phí phụ thuộc số bé, số bối cảnh, số trang album và chất liệu in. Nhà trường hoặc hội phụ huynh cứ nhắn Zalo OA NHƯ Photo kèm số lượng bé, chúng tôi sẽ báo phương án phù hợp.
Lời cuối gửi ba mẹ và các cô
Ba năm mầm non trôi qua rất nhanh, và đó lại là quãng ba mẹ ít có ảnh của con nhất, vì phần lớn thời gian con ở trường còn ba mẹ đi làm. Một bộ chụp ảnh kỷ yếu mầm non làm tử tế sẽ lấp đúng khoảng trống đó, ghi lại con trong môi trường mà ba mẹ không có mặt.
Chỉ cần nhớ mấy điều: chốt lịch sớm, cho thợ ảnh làm quen với bé trước, chia lượt nhỏ, ưu tiên cảm xúc thật hơn tư thế đẹp, và chọn album làm bản chính để giữ lâu. Ảnh chụp cho bé là ảnh chụp cho hai mươi năm sau.
Ba mẹ muốn chụp cho con? NHƯ Photo nhận chụp ảnh bé tại Long An — studio hơn hai chục bối cảnh, ekip quen bắt nhịp con nên buổi chụp nhẹ nhàng cho cả nhà. Nhắn Zalo OA NHƯ Photo kèm tuổi con, Như gợi ý concept hợp với con rồi mình giữ lịch.
Cần tư vấn concept & báo giá cho buổi chụp của bạn?
Nhắn tin đặt lịch